Nhãn Ido được mùa, mất giá

Những ngày qua, thương lái thu mua nhãn Ido tại vườn ở xã Tân Hòa với giá từ 15.000-20.000 đồng/kg.

Những ngày qua, nhiều nhà vườn ở xã Tân Hòa, TP Cần Thơ thu hoạch nhãn Ido bán cho thương lái với giá chỉ từ 15.000-20.000 đồng/kg, giảm 10.000-12.000 đồng/kg so với cùng kỳ năm trước.

Anh Phan Thanh Mộng ở ấp Nhơn Thuận 1A, xã Tân Hòa vừa thu hoạch 3 công nhãn, sản lượng hơn 5 tấn trái, bán với giá 19.000 đồng/kg, cho biết: “Năng suất vụ này đạt khá nhưng giá thấp nên nhà vườn lợi nhuận chẳng được bao nhiêu. Thông thường nhãn chỉ để trái 1 vụ/năm, nếu giá bán không cao thì nông dân sẽ gặp khó khăn”.

Theo các nhà vườn, năm nay thời tiết thuận lợi giúp cây nhãn đạt năng suất cao, trung bình mỗi héc-ta nhãn cho thu hoạch từ 15-20 tấn trái. Thế nhưng, niềm vui trúng mùa không thể khỏa lấp được nỗi lo khi giá nhãn liên tục sụt giảm.

Ông Hồ Văn Phấn ở ấp Nhơn Thuận 1A, xã Tân Hòa có hơn 1,5 công nhãn 4 năm tuổi vừa thu hoạch gần 3 tấn trái bán với giá 15.000 đồng/kg, tính ra vụ này gia đình ông chỉ có lợi nhuận khoảng 20 triệu đồng. Ông Phấn cho biết: “Vụ này giá phân bón, thuốc bảo vệ thực vật ở mức cao, trong khi thời gian từ khi xử lý lá để cây ra hoa đến khi thu hoạch trái mất 5-6 tháng nên tốn nhiều chi phí. Sau khi thu hoạch trái phải bón phân, bồi gốc, dưỡng cây cho mùa tiếp theo nên lợi nhuận đợt này chỉ đủ tái đầu tư cho vụ mới”.

Theo ông Phấn, nếu như ở thời điểm đầu vụ hoặc khi khan hiếm, giá nhãn Ido được thương lái thu mua tại vườn dao động từ 25.000-30.000 đồng/kg, nhưng khi vào chính vụ giá nhãn chỉ còn 15.000-20.000 đồng/kg. Với mức giá này, sau khi trừ các khoản chi phí đầu tư như phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, công chăm sóc… người nông dân hầu như không có lãi, hoặc lợi nhuận rất thấp.

Theo các thương lái thu mua nhãn, nguyên nhân của tình trạng được mùa, mất giá là do nhãn dội chợ, đụng với nhiều loại trái cây khác như sầu riêng, chôm chôm, vải… đang vào vụ thu hoạch rộ. Bên cạnh đó, phương thức tiêu thụ nhãn Ido hiện nay phụ thuộc chủ yếu vào hệ thống thương lái và tiểu thương tại chợ. Trái nhãn sau khi hái được bán dưới dạng tươi thô, thời gian bảo quản ngắn, dẫn đến áp lực phải bán nhanh để tránh hư hỏng.

Theo ngành Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ, trên địa bàn thành phố có khoảng 5.853ha nhãn, phần lớn là người dân trồng tự phát. Những năm trước, thấy nhãn Ido có giá cao, nhiều nhà vườn đã đốn bỏ các loại cây ăn trái khác để chuyển sang trồng giống nhãn này mà chưa tính toán kỹ đến nhu cầu thực tế của thị trường. Khi diện tích tăng lên, sản lượng thu hoạch vào cùng một thời điểm vượt quá khả năng tiêu thụ của thị trường nội địa, việc giảm giá là điều khó tránh khỏi.

Để giải quyết bài toán được mùa, mất giá, ngành Nông nghiệp thành phố khuyến cáo người dân áp dụng kỹ thuật xử lý cho nhãn ra hoa nghịch vụ, rải vụ. Thay vì thu hoạch tập trung vào mùa thuận từ khoảng tháng 5 đến tháng 9 âm lịch thì nên chủ động điều chỉnh lịch canh tác để nhãn cho trái vào giai đoạn từ tháng 2 đến tháng 4. Việc né thời điểm chính vụ giúp nhãn nghịch vụ không bị cạnh tranh gay gắt, giá bán thường cao gấp đôi so với khi vào chính vụ.

Song song với việc xử lý cho trái rải vụ, nhà vườn cần thay đổi tư duy sản xuất từ số lượng sang chất lượng. Nông dân cần tích cực tham gia vào các hợp tác xã để xây dựng vùng trồng tập trung, áp dụng nghiêm quy trình sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP, Global GAP, an toàn vệ sinh thực phẩm. Điều này không chỉ giúp nâng cao giá trị trái nhãn, mà còn tiến xa hơn là đưa trái nhãn Ido vào hệ thống siêu thị và rộng cửa xuất khẩu sang thị trường nước ngoài. Bên cạnh đó, tăng cường liên kết chuỗi giá trị giữa nhà nông, doanh nghiệp và nhà khoa học để ổn định đầu ra, giúp nhà vườn có lợi nhuận, gắn bó lâu dài với cây nhãn.

Bài, ảnh: HOÀI THANH